StartUpEurope: Greekcovery

Στις αρχές του 2014, η εκστρατεία StartUpEurope της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, που προωθεί την επιχειρηματικότητα και την καινοτομία για να τροφοδοτήσει την ανάπτυξη στην Ευρωπαϊκή Ένωση, εστίασε σε σημαντικές ελληνικές νεοφυείς επιχειρήσεις (start-ups). Σε σχετική εκδήλωση με τίτλο «Greekcovery», που έλαβε χώρα στην Αθήνα, παρουσιάσθηκαν μερικά από τα πλέον προηγμένα σχέδια ελληνικών τεχνολογικών start-ups διεθνούς εμβέλειας. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί η ελληνικής καταγωγής τεχνολογία που κατέστησε δυνατή την πρόσβαση των «έξυπνων» τηλεφώνων σε ζώνες Wi-Fi (hotspots). Η αρμόδια Επίτροπος τόνισε σχετικά ότι «ο τομέας της τεχνολογίας στην Ελλάδα παρουσιάζει τεράστια δραστηριότητα και αναπτύσσεται συνεχώς, ακριβώς τη στιγμή που πρέπει. Μια ψηφιακή μεταστροφή είναι καθοριστικής σημασίας για να κερδίσει η Ελλάδα το χαμένο οικονομικό έδαφος.»

ΣΧΕΤΙΚΑ LINKS:

Πιο αναλυτικά στο σχετικό ανακοινωθέν τύπου:

http://europa.eu/rapid/press-release_IP-14-11_el.htm

StartUp Europe:

http://startupmanifesto.eu/

Μανιφέστο StartUp Europe (ελληνικά):

http://startupmanifesto.eu/files/manifesto-el.pdf

Βλ. επίσης:

http://www.youtube.com/watch?v=nIHMbS1deQU

Η ΟΔΗΓΙΑ ΓΙΑ ΤΗ ΔΙΑΤΗΡΗΣΗ ΠΡΟΣΩΠΙΚΩΝ ΔΕΔΟΜΕΝΩΝ ΑΣΥΜΒΑΤΗ ΜΕ ΤΟΝ ΧΑΡΤΗ ΤΩΝ ΘΕΜΕΛΙΩΔΩΝ ΔΙΚΑΙΩΜΑΤΩΝ

Σε πρόσφατες προτάσεις του επί των υποθέσεων C-293/12 και C-594/12, Digital Rights Ireland Seitlinger κ.λπ., ο γενικός εισαγγελέας στο Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης, Pedro Cruz Villalón, υποστήριξε ότι η οδηγία 2006/24/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου, της 15ης Μαρτίου 2006, για τη διατήρηση δεδομένων που παράγονται ή υποβάλλονται σε επεξεργασία σε συνάρτηση με την παροχή διαθεσίμων στο κοινό υπηρεσιών ηλεκτρονικών επικοινωνιών ή δημοσίων δικτύων επικοινωνιών, είναι στο σύνολό της μη συμβατή με την επιταγή που απορρέει από τον Χάρτη των Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ευρωπαϊκής Ένωσης, κατά την οποία κάθε περιορισμός των θεμελιωδών δικαιωμάτων πρέπει να προβλέπεται από τον νόμο.

Κατά τον γενικό εισαγγελέα, η οδηγία συνιστά κατάφωρη επέμβαση στο δικαίωμα προστασίας της ιδιωτικής ζωής, καθώς επιβάλλει στους παρόχους υπηρεσιών ηλεκτρονικών επικοινωνιών υποχρέωση συλλογής και διατηρήσεως δεδομένων κινήσεως και θέσεως των ηλεκτρονικών επικοινωνιών.

Ο γενικός εισαγγελέας τονίζει, συναφώς, ότι η αξιοποίηση των δεδομένων αυτών καθιστά δυνατή την πιστή και εξαντλητική καταγραφή ενός σημαντικού τμήματος της συμπεριφοράς ενός προσώπου, που εμπίπτει αυστηρά στη σφαίρα της ιδιωτικής ζωής του, ή ακόμη και την πλήρη και πιστή καταγραφή του συνόλου της ταυτότητάς του. Επίσης, αυξάνεται ο κίνδυνος τα διατηρούμενα δεδομένα να χρησιμοποιηθούν κατά τρόπο παράνομο, που να συνιστά πλήγμα για την ιδιωτική ζωή ή, γενικά, κατά τρόπο απατηλό ή κακόβουλο. Συγκεκριμένα, τα δεδομένα δεν διατηρούνται από τις δημόσιες αρχές ή, έστω, υπό τον άμεσο έλεγχό τους, αλλά από τους ίδιους τους παρόχους υπηρεσιών ηλεκτρονικών επικοινωνιών. Επιπλέον, η οδηγία δεν προβλέπει ότι τα δεδομένα πρέπει να διατηρούνται στο έδαφος κράτους μέλους. Επομένως, καθίσταται δυνατή η αποθήκευση των δεδομένων αυτών σε μη προκαθορισμένες τοποθεσίες του κυβερνοχώρου.

Δεδομένης της κατάφωρης αυτής επεμβάσεως, ο νομοθέτης θα έπρεπε, καταρχάς, να ορίσει τις θεμελιώδεις αρχές βάσει των οποίων πρέπει να καθοριστούν οι ελάχιστες εγγυήσεις σχετικά με την πρόσβαση στα συλλεγόμενα και διατηρούμενα δεδομένα και την αξιοποίησή τους.

Ωστόσο, η οδηγία αναθέτει στα κράτη μέλη τον καθορισμό και τη θέσπιση των εγγυήσεων αυτών. Κατά συνέπεια, η οδηγία δεν τηρεί την επιταγή του Χάρτη ότι κάθε περιορισμός των θεμελιωδών δικαιωμάτων πρέπει να προβλέπεται από τον νόμο. Συγκεκριμένα, η προϋπόθεση αυτή δεν έχει τυπικό μόνο χαρακτήρα. Επομένως, ο νομοθέτης της Ένωσης, όταν θεσπίζει, όπως στην περίπτωση της οδηγίας σχετικά με τη διατήρηση των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα, πράξη με την οποία επιβάλλονται υποχρεώσεις που συνιστούν κατάφωρη επέμβαση στην άσκηση θεμελιωδών δικαιωμάτων από τους πολίτες της Ένωσης, οφείλει να αναλαμβάνει την ευθύνη που του αναλογεί, καθορίζοντας τουλάχιστον τις αρχές που πρέπει να διέπουν τον καθορισμό, τη θέσπιση και την εφαρμογή των εγγυήσεων αυτών, καθώς και τον έλεγχο της τηρήσεώς τους. Ο καθορισμός των εγγυήσεων παρέχει, συνεπώς, τη δυνατότητα εκτιμήσεως των συνεπειών της επεμβάσεως αυτής στην άσκηση θεμελιώδους δικαιώματος και, ως εκ τούτου, αποτελεί το κριτήριο βάσει του οποίου εξετάζεται το κύρος της έναντι των Συνθηκών.

Ο γενικός εισαγγελέας P. Cruz Villalón διατυπώνει, περαιτέρω, την άποψη ότι η οδηγία σχετικά με τη διατήρηση των δεδομένων προσωπικού χαρακτήρα δεν είναι συμβατή με την αρχή τη αναλογικότητας, διότι υποχρεώνει τα κράτη μέλη να εξασφαλίζουν τη διατήρηση των δεδομένων επί χρονικό διάστημα η μέγιστη διάρκεια του οποίου ορίζεται στα δύο έτη. Ο γενικός εισαγγελέας υποστηρίζει ότι η οδηγία αυτή επιδιώκει έναν απολύτως θεμιτό απώτερο σκοπό, δηλαδή την εξασφάλιση της διαθεσιμότητας των συλλεγόμενων και διατηρούμενων δεδομένων, με σκοπό τη διερεύνηση, διαπίστωση και δίωξη σοβαρών ποινικών αδικημάτων, και μπορεί να θεωρηθεί μέτρο πρόσφορο και, με την επιφύλαξη των εγγυήσεων που θα έπρεπε να περιέχει, αναγκαίο για την επίτευξη του απώτερου αυτού σκοπού.

Ωστόσο, ο γενικός εισαγγελέας δεν εντόπισε, στις απόψεις που προβλήθηκαν ενώπιον του Δικαστηρίου υπέρ του εύλογου χαρακτήρα της διατηρήσεως των δεδομένων, κανένα στοιχείο που να δικαιολογεί επαρκώς τον καθορισμό, από τα κράτη μέλη, της διάρκειας διατηρήσεως των δεδομένων επί χρονικό διάστημα μεγαλύτερο του έτους.

Εν τέλει, πάντως, ο γενικός εισαγγελέας, κατόπιν σταθμίσεως των αλληλοσυγκρουόμενων συμφερόντων,  πρότεινε την αναστολή των συνεπειών της διαπιστωθείσας ελλείψεως κύρους της οδηγίας, προκειμένου ο νομοθέτης της Ένωσης να λάβει, εντός ευλόγου χρόνου, τα απαιτούμενα μέτρα για τη θεραπεία της ελλείψεως αυτής. Αναμένεται πλέον η σχετική κρίση εκ μέρους του Δικαστηρίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

ΣΧΕΤΙΚΑ LINKS:

Το πλήρες κείμενο των προτάσεων του γενικού εισαγγελέα:

http://curia.europa.eu/juris/celex.jsf?celex=62012CC0293&lang1=el&type=NOT&ancre=

«ΕΞΥΠΝΕΣ» ΕΥΡΩΠΑΪΚΕΣ ΠΟΛΕΙΣ

Ένας από τους πλέον πρόσφατους και φιλόδοξους στόχους που έχει εισαγάγει στην ατζέντα της η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, συνίσταται στην ανάπτυξη «έξυπνων» πόλεων στην Ευρώπη μέσω πολυεπίπεδων δράσεων σε τομείς που βρίσκονται στο επίκεντρο της αστικής ζωής. Οι έξυπνες πόλεις («Smart Cities») είναι πόλεις που εκμεταλλεύονται με τον καλύτερο τρόπο τις σύγχρονες τεχνολογικές υπηρεσίες και υποδομές στους τομείς της ενέργειας, των μεταφορών και των τεχνολογιών πληροφορίας και επικοινωνίας (ΤΠΕ) για να ανταποκριθούν στις κοινωνικοοικονομικές ανάγκες της κοινωνίας. Για τον σκοπό αυτό υιοθετήθηκε το «Στρατηγικό Σχέδιο Υλοποίησης των Έξυπνων Πόλεων» («Strategic Implementation Plan on Smart Cities and Communities») το οποίο αποτελεί μέρος της πέμπτης ευρωπαϊκής «σύμπραξης για την καινοτομία» («European Innovation Partnership»).

Η Ευρωπαϊκή Σύμπραξη Καινοτομίας για έξυπνες πόλεις και κοινότητες εστιάζει στους τομείς όπου οι ΤΠΕ, η ενέργεια και η κινητικότητα συγκλίνουν, και προσδιορίζει τις αποτελεσματικότερες κοινές προσεγγίσεις και λύσεις. Οι ευρωπαϊκές πόλεις και περιφέρειες διαφέρουν μεταξύ τους, αλλά έχουν και πολλές παρόμοιες ανάγκες που μπορούν να αντιμετωπισθούν καλύτερα μέσω μιας κοινής προσέγγισης. Σε αυτό ακριβώς το σημείο μπορεί η σύμπραξη να προσδώσει προστιθέμενη αξία. Φέρνοντας σε επαφή τοπικές αρχές, επιχειρηματίες και εκπροσώπους κοινοτήτων, η σύμπραξη προσφέρει ένα φόρουμ όπου οι διάφοροι συμμετέχοντες μπορούν να προτείνουν, να επεξεργαστούν και να αναπτύξουν καινοτόμες λύσεις και στη συνέχεια να τις κάνουν πράξη. Η Ευρωπαϊκή Σύμπραξη Καινοτομίας για τις έξυπνες πόλεις και κοινότητες θα επικεντρωθεί στη βιώσιμη αστική κινητικότητα, στις βιώσιμες γειτονιές και στο βιώσιμο δομημένο περιβάλλον, καθώς και στις ολοκληρωμένες υποδομές και διαδικασίες στους τομείς ενέργειας, ΤΠΕ και μεταφορών. Στο πλαίσιο της σύμπραξης προβλέπονται επίσης δράσεις για ενίσχυση της θέσης του πολίτη και ενθάρρυνση της συμμετοχής του στα κοινά, καθώς και ανάπτυξη νέων επιχειρηματικών και χρηματοδοτικών μοντέλων που θα συμβάλουν στην ευρεία διάδοση και ανάπτυξη λύσεων υπέρ των έξυπνων πόλεων.

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή προτίθεται να διαθέσει 200 εκατ. ευρώ περίπου για τις Έξυπνες Πόλεις και Κοινότητες από τον προϋπολογισμό (2014-2015) του προγράμματος έρευνας και καινοτομίας «Ορίζοντας 2020», προκειμένου να επιταχυνθεί η πρόοδος και να υπάρξουν περισσότερες λύσεις για τις έξυπνες πόλεις. Στο πλαίσιο αυτό ανακοίνωσε ότι την άνοιξη του 2014 θα προκηρύξει «πρόσκληση ανάληψης δεσμεύσεων για έξυπνες πόλεις και κοινότητες» με στόχο να προωθήσει την υλοποίηση των προτεραιοτήτων του ανωτέρω σχεδίου. Αυτή η «πρόσκληση για ανάληψη δεσμεύσεων» θα προσδώσει στους συμμετέχοντες προστιθέμενη αξία χάρη στη μεγαλύτερη ευρωπαϊκή προβολή. Αποτελεί δε σημαντική ευκαιρία για ανάπτυξη συνεργασίας σε θέματα κοινού ενδιαφέροντος και τη δημιουργία επενδυτικών προγραμμάτων μεγάλης κλίμακας τα οποία θα δώσουν ώθηση στην ευρύτερη και ταχύτερη διάδοση της καινοτομίας στις πόλεις. Όλες οι πόλεις, οι εταιρείες, οι ενώσεις, οι κρατικοί ή ερευνητικοί οργανισμοί καλούνται να ακολουθήσουν τις συστάσεις που προβλέπονται στο στρατηγικό σχέδιο υλοποίησης, σχεδιάζοντας τις δικές τους πρωτοβουλίες και αναλαμβάνοντας δεσμεύσεις για τη δημιουργία έξυπνων πόλεων μέσω επενδύσεων, νέων μορφών συνεργασίας και από κοινού αξιοποίησης των διαθέσιμων πόρων.

Τέλος, αξίζει να σημειωθεί ότι η πρωτοβουλία αυτή δρομολογείται σε ένα χρονικό σημείο κατά το οποίο έχει επιτευχθεί ο στόχος της 100% βασικής ευρυζωνικής πρόσβασης σε όλη την Ευρώπη. Στο τέλος του 2012, το 99,4% των ευρωπαϊκών νοικοκυριών είχε πρόσβαση σε βασική σταθερή ή κινητή ευρυζωνική σύνδεση, περιλαμβανομένου και του 96,1% των νοικοκυριών σε αγροτικές περιοχές. Αλλά το υπόλοιπο 0,6% (περίπου 3 εκατ. πολίτες), αφορούσε νοικοκυριά και επιχειρήσεις σε απομονωμένες ή αγροτικές περιοχές όπου η εγκατάσταση ευρυζωνικής σταθερής ή κινητής σύνδεσης είναι δυσκολότερη και πιο δαπανηρή. Με το σύνθημα «Κάθε Ευρωπαίος και ψηφιακή σύνδεση» και στόχο την ευρυζωνική σύνδεση για όλους εντός του 2013, εξασφαλίσθηκε ήδη σε όλα τα νοικοκυριά της ΕΕ η δυνατότητα να έχουν βασική ευρυζωνική σύνδεση, εφόσον σε όλη την ΕΕ είναι πλέον διαθέσιμες ευρυζωνικές δορυφορικές υπηρεσίες με προσιτό κόστος. Δορυφορικές συνδέσεις διατίθενται και στα 28 κράτη μέλη, που σημαίνει ότι μπορεί να έχει δορυφορική συνδρομή ο κάθε Ευρωπαίος, περιλαμβανομένων και των τριών εκατομμυρίων ατόμων που δεν καλύπτονται ήδη από σταθερά ή κινητά ευρυζωνικά δίκτυα. Επίσης, επειδή πολλοί Ευρωπαίοι δεν συνειδητοποιούν ότι έχουν την επιλογή της δορυφορικής ευρυζωνικότητας εγκαινιάσθηκε ο ιστότοπος broadbandforall.eu, μια υπηρεσία η οποία δίνει στους πολίτες τη δυνατότητα να εντοπίζουν τις δυνατότητες που έχουν για δορυφορική ευρυζωνική σύνδεση. Εν τω μεταξύ, ο επόμενος στόχος ορίσθηκε ήδη και αφορά την πρόσβαση σε αξιόπιστες και φθηνές ευρυζωνικές συνδέσεις υψηλότερων ταχυτήτων (30Mbps και 50 Mbps) που είναι ζωτικής σημασίας για την οικονομική ανάπτυξη της Ευρώπης και για τη νέα γενιά ψηφιακών προϊόντων και υπηρεσιών, όπως η Συνδεδεμένη Τηλεόραση, η ηλεκτρονική Υγεία, το Υπολογιστικό Νέφος και τα Συνδεδεμένα Αυτοκίνητα.

ΣΧΕΤΙΚΑ LINKS:

Ο ιστότοπος των «έξυπνων πόλεων»:

http://ec.europa.eu/eip/smartcities

Σχετική ανακοίνωση της Επιτροπής:

http://europa.eu/rapid/press-release_MEMO-13-1049_el.htm

Το Στρατηγικό Σχέδιο Υλοποίησης των Έξυπνων Πόλεων:

http://ec.europa.eu/eip/smartcities/files/sip_final_en.pdf

Βλ. επίσης:

http://eipsmartcities.onetec.eu/index.html

http://www.broadbandforall.eu/

Η ΟΔΗΓΙΑ 2013/40/ΕΕ ΕΝΑΝΤΙΑ ΣΤΟ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΟ ΕΓΚΛΗΜΑ

Εκδόθηκε, τελικά, η ευρωπαϊκή οδηγία για τις επιθέσεις κατά συστημάτων πληροφοριών και για την αντικατάσταση της απόφασης-πλαισίου 2005/222/ΔΕΥ του Συμβουλίου της Ευρωπαϊκής Ένωσης, το σχέδιο της οποίας είχε παρουσιασθεί από την παρούσα στήλη (βλ. ΕΕΕυρΔ 3:2013). Η υπ’ αριθμ. 2013/40/ΕΕ οδηγία τέθηκε σε ισχύ στις αρχές Σεπτεμβρίου και πρέπει να μεταφερθεί στο εθνικό δίκαιο των κρατών μελών έως τις 4 Σεπτεμβρίου 2015. Η έκδοση της νέας οδηγίας που προβλέπει αυστηρότερες πανευρωπαϊκές ποινές με στόχο την αντιμετώπιση και πρόληψη των διαδικτυακών επιθέσεων και σκοπεί στην ενίσχυση της συνεργασίας μεταξύ αστυνομίας και δικαστικών αρχών, συμπίπτει με τη δημοσίευση πρόσφατης έρευνας του Ευρωβαρόμετρου (διεξήχθη από τον Μάιο μέχρι τον Ιούνιο του 2013) όσον αφορά τις επιπτώσεις του ηλεκτρονικού εγκλήματος.

Σύμφωνα με τα αποτελέσματα αυτής της έρευνας, οι χρήστες του διαδικτύου στην ΕΕ είναι ιδιαίτερα ανήσυχοι για την ασφάλεια του κυβερνοχώρου. Οι πολίτες, σε ποσοστό 76 %, συμφωνούν ότι ο κίνδυνος να πέσει κανείς θύμα ηλεκτρονικού εγκλήματος αυξήθηκε το προηγούμενο έτος. Το ποσοστό αυτό είναι υψηλότερο από το αντίστοιχο σε παρόμοια μελέτη του 2012. Το 12 % των χρηστών του διαδικτύου έχουν ήδη πέσει θύμα παραβίασης του λογαριασμού τους στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης ή του ηλεκτρονικού τους ταχυδρομείου.

Ενώ οι χρήστες του διαδικτύου στην ΕΕ έχουν, σε ποσοστό 70%, εμπιστοσύνη στην ικανότητά τους να χρησιμοποιούν το διαδίκτυο για αγορές ή τραπεζικές συναλλαγές, οι μισοί περίπου επιλέγουν τελικά να το χρησιμοποιήσουν. Η σημαντική αυτή απόκλιση δείχνει τον αρνητικό αντίκτυπο του ηλεκτρονικού εγκλήματος στην ενιαία ψηφιακή αγορά: τα δύο κύρια προβλήματα σχετικά με τέτοιου είδους διαδικτυακές δραστηριότητες σχετίζονται με την κακή χρήση των προσωπικών δεδομένων (37 % των ερωτηθέντων) και την ασφάλεια των πληρωμών μέσω του διαδικτύου (35 %).

Ευτυχώς, όλο και περισσότεροι πολίτες της ΕΕ αισθάνονται ότι είναι καλά ενημερωμένοι για τους κινδύνους του ηλεκτρονικού εγκλήματος σε σχέση με το 2012 (44 % έναντι 38 %). Ωστόσο, φαίνεται ότι δεν συνάγουν πάντα όλα τα αναγκαία συμπεράσματα από τις σχετικές πληροφορίες. Για παράδειγμα, λιγότεροι από τους μισούς χρήστες του διαδικτύου άλλαξαν κωδικό πρόσβασης στο διαδίκτυο κατά το προηγούμενο έτος (48 % σε σύγκριση με 45 % το 2012).

Η έρευνα του Ευρωβαρόμετρου, στην οποία συμμετείχαν πάνω από 27.000 άτομα σε όλα τα κράτη μέλη, δείχνει επίσης ότι: το 87 % των ερωτηθέντων αποφεύγουν να αποκαλύπτουν προσωπικά δεδομένα στο διαδίκτυο (ελαφρά μείωση από 89 % το 2012), οι περισσότεροι χρήστες εξακολουθούν να μην αισθάνονται καλά ενημερωμένοι σχετικά με τους κινδύνους του ηλεκτρονικού εγκλήματος (52 % σε σύγκριση με 59 % το 2012), το 7 % έχουν πέσει θύμα διαδικτυακής απάτης σε σχέση με την πιστωτική τους κάρτα ή τον τραπεζικό τους λογαριασμό και, τέλος, έχουν αυξηθεί σημαντικά οι χρήστες που έχουν πρόσβαση στο διαδίκτυο μέσω έξυπνου τηλεφώνου (35 % από 24 % το προηγούμενο έτος) ή ταμπλέτας (14 % από 6 %).

ΣΧΕΤΙΚΑ LINKS:

Η οδηγία 2013/40/ΕΕ:

http://eur-lex.europa.eu/LexUriServ/LexUriServ.do?uri=OJ:L:2013:218:0008:0014:EL:PDF

Η έρευνα του Ευρωβαρόμετρου για το 2013:

http://ec.europa.eu/public_opinion/archives/ebs/ebs_404_en.pdf

Η αντίστοιχη έρευνα του Ευρωβαρόμετρου για το 2012:

http://ec.europa.eu/public_opinion/archives/ebs/ebs_390_en.pdf